Schouderklachten

Schouderpijn kan plotseling ontstaan, bijvoorbeeld na een val of onverwachte beweging. Vaak ontwikkelen de klachten zich geleidelijk en is er geen duidelijk beginmoment. Hoewel herstel soms tijd vraagt, kun je met passende begeleiding meestal veel bereiken. Bij Knooppunt onderzoeken we wat jouw klachten beïnvloedt en helpen we je om de schouder weer met vertrouwen te gebruiken.

Wat zijn schouderklachten?

De schouder bestaat uit verschillende gewrichten, spieren en pezen die samenwerken om je arm te bewegen. Hierdoor heeft de schouder een grote bewegingsvrijheid. Je gebruikt haar niet alleen tijdens sporten en zwaar werk, maar ook bij alledaagse activiteiten zoals aankleden, autorijden, koken en persoonlijke verzorging.

Pijn die je als schouderpijn ervaart, hoeft niet altijd uitsluitend uit de schouder zelf te komen. Ook de nek, bovenrug en omliggende spieren kunnen invloed hebben. Daarom kijken we tijdens het onderzoek niet alleen naar de pijnlijke plek, maar naar de manier waarop de hele schoudergordel en arm functioneren.

Welke klachten kun je ervaren?

Schouderklachten verschillen van persoon tot persoon. De pijn kan bovenop, aan de voorzijde of aan de achterzijde van de schouder zitten. Regelmatig wordt de pijn vooral in de bovenarm gevoeld.

Veelvoorkomende klachten zijn:

• pijn bij het heffen of zijwaarts bewegen van de arm;
• moeite met iets uit een hoge kast pakken;
• pijn bij het aantrekken van een jas of trui;
• moeite met de hand achter de rug bewegen;
• pijn tijdens tillen, duwen of trekken;
• niet prettig op de schouder kunnen liggen;
• nachtelijke pijn of problemen met slapen;
• een stijve schouder;
• minder kracht of vertrouwen in de arm;
• pijn die doorloopt naar de bovenarm;
• moeite met werk, sport of dagelijkse verzorging.

Soms zijn ook de nek, het schouderblad, de elleboog of hand gevoelig. Tintelingen of pijn die tot in de hand loopt, kunnen erop wijzen dat de nek of een zenuw betrokken is.

Hoe ontstaan schouderklachten?

Bij schouderpijn is niet altijd één duidelijke oorzaak aan te wijzen. Vaak spelen meerdere factoren een rol, zoals een verandering in belasting, de conditie van de spieren en pezen, herstel en de manier waarop de schouder wordt gebruikt.

Overbelasting van de schouder

Klachten kunnen ontstaan wanneer je plotseling meer of zwaardere activiteiten uitvoert dan je schouder gewend is. Denk aan schilderen, klussen, tillen, tuinieren of sporten waarbij je veel bovenhands beweegt.

Ook herhaald werk met de armen boven schouderhoogte kan de schouder tijdelijk gevoeliger maken.

Peesgerelateerde schouderpijn

De spieren en pezen rondom de schouder helpen om de arm te bewegen en het gewricht stabiel te houden. Deze pezen worden samen ook wel de rotator cuff genoemd.

Wanneer de belasting en belastbaarheid niet goed op elkaar aansluiten, kunnen de pezen gevoelig worden. Je merkt dit bijvoorbeeld tijdens het optillen van de arm, aankleden of op de schouder liggen. Hiervoor worden verschillende termen gebruikt, zoals peesklachten, rotator-cuffklachten of het subacromiaal pijnsyndroom.

De term “inklemming” wordt ook nog regelmatig gebruikt. Deze term kan echter ten onrechte de indruk geven dat er bij iedere beweging iets beschadigd raakt. In de meeste gevallen is bewegen juist veilig en belangrijk voor het herstel.

Frozen shoulder

Bij een frozen shoulder wordt de schouder steeds pijnlijker en stijver. Zowel zelf bewegen als de arm door iemand anders laten bewegen raakt beperkt. Vooral slapen, aankleden en de hand achter de rug brengen kunnen moeilijk zijn.

Een frozen shoulder herstelt meestal, maar het verloop kan langdurig zijn. De behandeling en intensiteit van de oefeningen moeten daarom goed aansluiten bij de fase waarin de schouder zich bevindt. Forceren is niet altijd verstandig.

Artrose van de schouder

Bij artrose verandert het kraakbeen in het schoudergewricht. Dit kan zorgen voor pijn, stijfheid en moeite met bewegen. Net als bij artrose in andere gewrichten blijft passend bewegen belangrijk.

Een val, botsing of onverwachte beweging

Na een val op de schouder of uitgestrekte arm kunnen de spieren, pezen, banden of botten beschadigd raken. Soms schiet de schouder uit de kom of ontstaat er een breuk.

Kun je de arm na een val nauwelijks gebruiken, staat de schouder zichtbaar anders of heb je zeer veel pijn? Neem dan contact op met de huisarts.

Klachten vanuit de nek

Pijn in de schouder of arm kan ook samenhangen met de nek. Dit is waarschijnlijker wanneer je daarnaast nekpijn, tintelingen, een doof gevoel of pijn tot in de hand ervaart. Tijdens het onderzoek kijken we daarom, wanneer dat relevant is, ook naar de nek en bovenrug.

Pijn betekent niet altijd schade

Schouderpijn kan hevig zijn, maar de hoeveelheid pijn vertelt niet precies wat er in de schouder aan de hand is. Veranderingen aan pezen en gewrichten komen ook veel voor bij mensen die helemaal geen klachten hebben.

Daarom is een echo of scan meestal niet direct nodig. Het gesprek en lichamelijk onderzoek geven vaak voldoende informatie om een passende behandeling te starten. Beeldvormend onderzoek kan zinvol zijn na een ongeval, bij plotseling verlies van kracht of wanneer de klachten onvoldoende herstellen en de uitslag gevolgen kan hebben voor de behandeling.

Wat kun je zelf doen bij schouderklachten?

Het is meestal goed om de schouder en arm te blijven gebruiken. Wanneer je de arm langdurig stilhoudt, kunnen kracht en beweeglijkheid afnemen en kan de schouder stijver worden.

Probeer activiteiten die redelijk gaan voort te zetten. Bewegingen die veel pijn veroorzaken kun je tijdelijk minder vaak, minder zwaar of binnen een kleinere beweging uitvoeren.

Het kan helpen om:

• de schouder dagelijks rustig in verschillende richtingen te bewegen;
• zware werkzaamheden tijdelijk aan te passen;
• tillen, duwen en trekken te doseren;
• werkzaamheden boven schouderhoogte korter uit te voeren;
• regelmatig van activiteit en houding te wisselen;
• beweging en training geleidelijk weer op te bouwen;
• de arm niet langdurig in een draagdoek te houden, tenzij een arts dit adviseert.

Wacht niet altijd tot de pijn volledig verdwenen is voordat je weer meer gaat doen. Een geleidelijke opbouw helpt de schouder om opnieuw aan belasting te wennen.

Neemt de pijn duidelijk toe of blijft deze lang aanwezig na een activiteit? Dan kan dat betekenen dat de stap op dat moment te groot was. Doe tijdelijk iets minder en probeer het daarna opnieuw.

Wanneer kan fysiotherapie helpen?

Veel kortdurende schouderklachten kun je aanvankelijk zelf aankijken. Fysiotherapie kan zinvol zijn wanneer:

• de klachten na enkele weken onvoldoende afnemen;
• het moeilijk is om de arm te blijven gebruiken;
• je schouder steeds stijver wordt;
• je werk, sport of dagelijkse activiteiten niet goed kunt uitvoeren;
• je niet weet welke oefeningen passend zijn;
• je onzeker bent geworden over bewegen;
• de klachten regelmatig terugkomen;
• je na een operatie of blessure moet revalideren;
• de klachten al langere tijd bestaan.

Je hebt geen verwijzing van de huisarts nodig om een afspraak te maken. Tijdens de eerste afspraak beoordelen we ook of fysiotherapie bij jouw situatie past. Als onderzoek door een huisarts of specialist verstandig is, bespreken we dit met je.

Onderzoek en behandeling bij Knooppunt

Tijdens de eerste afspraak bespreken we hoe de klachten zijn ontstaan, hoe ze zich ontwikkelen en welke activiteiten moeilijker zijn geworden. Ook willen we weten wat jij weer wilt kunnen. Misschien wil je weer op je schouder slapen, zonder pijn werken, jezelf makkelijker aankleden of terugkeren naar tennis, zwemmen of fitness.

Afhankelijk van je klachten onderzoeken we onder andere:

• welke bewegingen pijnlijk of beperkt zijn;
• hoeveel kracht je in de arm en schouder hebt;
• hoe de schouder reageert op verschillende belastingen;
• de beweeglijkheid van de nek en bovenrug;
• bewegingen die belangrijk zijn voor je werk of sport;
• eventuele tintelingen, gevoelsveranderingen of krachtsverschillen.

Op basis van het onderzoek leggen we uit wat waarschijnlijk invloed heeft op je klachten. Daarna maken we samen een behandelplan dat aansluit bij jouw doelen en mogelijkheden.

Hoe ziet de behandeling eruit?

De behandeling verschilt per persoon. Bij de één ligt de nadruk op het herstellen van beweeglijkheid. Bij de ander is vooral het vergroten van kracht en belastbaarheid belangrijk.

De begeleiding kan bestaan uit:

• uitleg over de klacht en het verwachte herstel;
• advies over bewegen, belasting en herstel;
• oefeningen voor kracht en beweeglijkheid;
• het stapsgewijs hervatten van dagelijkse activiteiten;
• begeleiding bij terugkeer naar werk of sport;
• het oefenen van bewegingen die je bent gaan vermijden;
• manuele technieken wanneer deze tijdelijk helpen om gemakkelijker te bewegen;
• een plan om nieuwe of terugkerende klachten zelf beter op te vangen.

Oefenen en het geleidelijk opbouwen van belasting vormen meestal de basis van de behandeling. Het doel is niet alleen dat de pijn afneemt, maar dat je de schouder weer kunt gebruiken voor de activiteiten die voor jou belangrijk zijn.

Aanvullende behandeltechnieken

Knooppunt beschikt over aanvullende mogelijkheden, zoals echografie, shockwave en EPTE. Deze technieken zijn niet bij iedere vorm van schouderpijn nodig of passend.

Echografie kan in specifieke situaties worden gebruikt als aanvulling op het onderzoek, bijvoorbeeld wanneer klachten langdurig aanhouden en de uitslag invloed kan hebben op het behandelplan. Bij kort bestaande schouderklachten is een echo meestal niet nodig.

Shockwave of EPTE kan bij sommige specifieke en langdurige peesklachten worden overwogen. We bespreken altijd waarom een aanvullende techniek mogelijk van waarde is, welke verwachtingen realistisch zijn en welke alternatieven er bestaan. Actief oefenen en een passende opbouw van belasting blijven ook dan belangrijk.

Schouderklachten en werk

Schouderklachten kunnen zowel bij lichamelijk zwaar als bij beeldschermwerk problemen geven. Tillen, dragen, repeterende bewegingen of langdurig boven schouderhoogte werken kunnen de klachten uitlokken. Bij zittend werk kan vooral lang in dezelfde houding werken gevoelig zijn.

Volledig stoppen met werken is niet altijd nodig. Tijdelijke aanpassingen in werkzaamheden, tempo of taakverdeling kunnen helpen om actief te blijven tijdens het herstel.

Wanneer werk een belangrijke rol speelt, kan een ergotherapeut aanvullend meekijken. De ergotherapeut onderzoekt hoe je werkzaamheden uitvoert, hoe de werkplek is ingericht en hoe belasting en herstel gedurende de werkdag verdeeld zijn.

Lees meer over ergonomisch advies op de werkplek.

Samenwerking binnen Knooppunt

Bij schouderklachten is fysiotherapie meestal een passende eerste stap. Soms heeft de klacht echter gevolgen voor meerdere onderdelen van het dagelijks leven. Denk aan problemen met werken, slapen, aankleden of persoonlijke verzorging.

Binnen Knooppunt kunnen fysiotherapeuten en ergotherapeuten samenwerken wanneer dit voor jou meerwaarde heeft. Na een operatie of bij complexere klachten kunnen we ook afstemmen met de huisarts of medisch specialist.

Zo krijg je geen standaardpakket, maar de begeleiding die daadwerkelijk bij jouw situatie past.

Gespecialiseerde schouderzorg

Knooppunt is aangesloten bij Schoudernetwerk Zuid-Oost Nederland en FysioTopics Nederland. Binnen deze netwerken delen fysiotherapeuten kennis over het onderzoeken en behandelen van schouderklachten en werken zij volgens actuele richtlijnen en wetenschappelijke inzichten.

Voor sommige mensen kan het Zorgplan Schouderpijn van FysioTopics passend zijn. Binnen dit gestructureerde traject kan persoonlijke begeleiding worden gecombineerd met oefeningen voor thuis en online ondersteuning.

Niet iedere schouderklacht vraagt om hetzelfde zorgplan. Tijdens de intake bekijken we welke vorm en intensiteit van begeleiding het beste aansluit bij jouw klachten, doelen en dagelijks leven.

Wanneer moet je met schouderpijn naar de huisarts?

Schouderklachten zijn meestal niet gevaarlijk. Er zijn wel situaties waarin het belangrijk is om contact op te nemen met de huisarts.

Maak een afspraak wanneer:

• de pijn hevig blijft en niet afneemt;
• je steeds minder kracht in de schouder of arm krijgt;
• de pijn of tintelingen tot in de hand lopen;
• je de arm na een val of ongeluk nauwelijks kunt gebruiken;
• de schouder zichtbaar anders staat;
• je schouder rood, warm en gezwollen is;
• je koorts of andere ziekteverschijnselen hebt;
• je zonder duidelijke aanleiding afvalt;
• de klachten ondanks advies en oefeningen niet verbeteren.

Bel direct de huisarts, huisartsenpost of 112 wanneer plotselinge schouderpijn samengaat met benauwdheid, misselijkheid, zweten, druk of pijn op de borst. Schouderpijn kan in zeldzame gevallen samenhangen met een probleem van het hart of de longen.

Weer vrijer bewegen

Schouderpijn kan eenvoudige handelingen onverwacht lastig maken. Het doel van de behandeling is daarom niet alleen het verminderen van pijn, maar vooral dat je de arm weer met vertrouwen kunt gebruiken.

Samen werken we toe naar wat voor jou belangrijk is: beter slapen, zelfstandig aankleden, zonder problemen werken of weer deelnemen aan je sport.

Wil je weten welke begeleiding bij jouw schouderklachten past? Maak dan een afspraak bij Knooppunt in Baarlo, Venlo of Venray.

Maak een afspraak

Veelgestelde vragen over schouderklachten

Moet ik mijn schouder rust geven?

Bij hevige pijn kan het prettig zijn om de schouder één of twee dagen minder te belasten. Probeer de arm wel voorzichtig te blijven bewegen. Langdurig stilhouden kan ervoor zorgen dat de schouder stijver en minder sterk wordt.

Mag ik bewegen wanneer mijn schouder pijn doet?

In de meeste gevallen wel. Begin rustig en pas bewegingen die veel pijn veroorzaken tijdelijk aan. Pijn betekent niet automatisch dat je de schouder beschadigt. Een fysiotherapeut kan helpen om te bepalen welke belasting bij jouw situatie past.

Moet ik met schouderpijn naar de huisarts of fysiotherapeut?

Je kunt bij veel schouderklachten rechtstreeks een afspraak maken bij de fysiotherapeut. Na een ongeval, bij een zichtbaar afwijkende stand, toenemend krachtsverlies, ernstige ziekteverschijnselen of plotselinge schouderpijn met benauwdheid is beoordeling door een huisarts noodzakelijk.

Heb ik een echo of scan nodig?

Bij kort bestaande schouderklachten is beeldvormend onderzoek meestal niet nodig. Afwijkingen op een scan komen ook voor bij mensen zonder pijn. Een echo of scan kan wel zinvol zijn na een ongeval of wanneer langdurige klachten onvoldoende herstellen en de uitslag gevolgen heeft voor de behandeling.

Wat is een frozen shoulder?

Bij een frozen shoulder wordt de schouder geleidelijk pijnlijk en steeds stijver. Zowel zelf bewegen als de arm door iemand anders laten bewegen is beperkt. Herstel is meestal mogelijk, maar kan langdurig zijn. De oefeningen moeten passen bij de fase en prikkelbaarheid van de schouder.

Is schouderpijn altijd een slijmbeursontsteking?

Nee. De term slijmbeursontsteking wordt vaak gebruikt, maar schouderpijn kan samenhangen met verschillende structuren en factoren. Deze zijn op basis van de pijn alleen niet altijd betrouwbaar van elkaar te onderscheiden. Voor de behandeling is vooral belangrijk hoe de schouder functioneert en belast kan worden.

Wanneer is shockwave geschikt voor schouderklachten?

Shockwave is geen standaardbehandeling voor alle schouderklachten. Het kan bij enkele specifieke en langdurige peesklachten, zoals bepaalde kalkafzettingen in een pees, worden overwogen. Of dit bij jou passend is, beoordelen we na onderzoek.

Hoe lang duurt het herstel van schouderklachten?

Dat verschilt sterk. Sommige klachten nemen binnen enkele weken af, terwijl peesklachten of een frozen shoulder maanden kunnen duren. De oorzaak, duur, dagelijkse belasting en mate waarin je de arm kunt blijven gebruiken spelen daarbij een rol.